Δεν ήταν για τον Αδάμ το "σφράγισμα τής σάρκας"

Εξελικτική Δημιουργία

 

Το "σφράγισμα" τής ανθρώπινης σάρκας, ήταν ταυτόχρονα το "κλείσιμο", η "ολοκλήρωση" τής ΟΙΚΟΔΟΜΗΣ τής γυναικείας ανθρώπινης φύσης στην Εκκλησία.

Αφού η Γένεση ΔΕΝ μιλούσε για "βιολογικό πλευρό", και ΔΕΝ έγινε εγχείρηση στον Αδάμ, τότε τι σημαίνει η αναφορά τής αφήγησης για "κλείσιμο της σάρκας";

 

1. Τι αναλύσαμε στις 4 προηγούμενες μελέτες

Στις προηγούμενες μελέτες αυτής τής σειράς, είδαμε ότι η Εβραϊκή λέξη "τσελά" που πήρε ο Θεός από τον Αδάμ, σε καμία περίπτωση ΔΕΝ ήταν βιολογικό πλευρό, αλλά "ένα από τα δομικά στοιχεία του". Είδαμε επίσης ότι η λέξη: "μπανά" σημαίνει "οικοδόμησε" με αυτό το δομικό στοιχείο, "για" γυναίκα, αφού η πρόθεση "λε" δείχνει τον αποδέκτη μίας ενέργειας, τη γυναίκα. Και ότι με την οικοδομή αυτή, η γυναίκα έγινε μέλος τής πρώτης ανθρώπινης Εκκλησίας, μαζί με τον Αδάμ, ως "ζωντανός λίθος" κατά την Καινή Διαθήκη, γι' αυτό και η αφήγηση χρησιμοποιεί οικοδομικούς όρους. Τέλος, είδαμε ότι η λέξη: "λουκάχ" που μεταφράζεται συνήθως "ελήφθη", στην αρχαιότητα είχε και την έννοια τού "εφοδιάσθηκε", όπως δείχνουν αρχαίες πινακίδες τής εποχής τού Μωυσή, αλλά σε αυτό συμφωνεί και μία ένδειξη από τον τρόπο που έγραψε ο Μωυσής τη λέξη αυτή, στην εικονική γραφή τής εποχής του.

Όλα αυτά που είδαμε, δείχνουν ότι δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος, να υποθέσουμε ότι η αφήγηση τής Γένεσης μιλάει για μια "ιατρική" επέμβαση στον Αδάμ, ώστε να φτιαχθεί η Εύα από το πλευρό του, όπως λέει η δημοφιλής αρχαία ερμηνεία τής αφήγησης.

Αν όμως ΔΕΝ μιλάει για εγχείρηση και για βιολογική κατασκευή τής Εύας, γιατί άραγε μιλάει για "κλείσιμο τής σάρκας" με αυτή τη διαδικασία που περιγράφεται; Αυτό θα δούμε σε αυτή τη μελέτη.

 

2. Η φράση που θα εξετάσουμε

Το εδάφιο Γένεσις 2: 21 γράφει κατά τους Εβδομήκοντα τα εξής: "και επέβαλεν ο Θεός έκστασιν επί τον Αδάμ, και ύπνωσε· και έλαβε μίαν των πλευρών αυτού και ανεπλήρωσε σάρκα αντ' αυτής".

Το σημείο που μάς ενδιαφέρει, είναι αυτό που οι Εβδομήκοντα γράφουν: "και ανεπλήρωσε σάρκα αντ' αυτής", καθώς δεν μεταφράζουν κατά λέξη το Εβραϊκό, όπως υπάρχει στο Μασοριτικό κείμενο.

Στα Εβραϊκά από το Μασοριτικό κείμενο, η φράση είναι: "Βαϊσγόρ μπασάρ ταχτεννά" (וַיִּסְגֹּר בָּשָׂר תַּחְתֶּנָּה). Και στα Ελληνικά διάφοροι μεταφραστές από το Μασοριτικό, την έχουν μεταφράσει ως:

  • «και έκλεισε με σάρκα τον τόπο της»
  • «και αντί γι' αυτήν έκλεισε σάρκα»
  • «και έκλεισε με σάρκα τον τόπον αυτής»

Ουσιαστικά παρατηρούμε ότι τέτοιες αποδόσεις, δίνουν την εντύπωση για τη λήψη τού "συστατικού" τού Αδάμ ως "βιολογικό πλευρό", όπως έχει επικρατήσει να ερμηνεύεται. Γι' αυτό και τέτοιες ερμηνείες έχουν χαρακτήρα "βιολογικής εγχείρησης", σε συνάρτηση με αυτό που θεώρησαν στην αρχαιότητα πολλοί, ως δεδομένο: Ότι ήταν δήθεν "ένα πλευρό" τού Αδάμ.

Αφού όμως εμείς τεκμηριώσαμε ότι ΔΕΝ μιλάει ούτε για "πλευρό", ούτε για "βιολογική εγχείρηση", πώς θα έπρεπε να ερμηνευθεί το εδάφιο, για να είναι συνεπές με μία σωστή μετάφραση βάσει τών συμφραζομένων που είδαμε;

 

3. Οι σημασίες τών λέξεων τής φράσης

Τρεις είναι λοιπόν οι βασικές λέξεις που μάς ενδιαφέρουν. Η λέξη: "κλείνω", η λέξη: "σάρκα", και η λέξη: "αποκάτω. Ας τις δούμε από το Εβραϊκό κείμενο.

 

1. Το ρήμα Σαγάρ (סָגַר "s-g-r"  = "κλείνω - περιφράσσω")

Σαγάρ (סָגַר) είναι η βασική, λεξικογραφική ρίζα (ρήμα στο γ' πρόσωπο αρσενικού γένους, «έκλεισε»), ενώ το βαϊσγόρ (וַיִּסְגֹּר) είναι ο ακριβής γραμματικός τύπος του ίδιου ρήματος όπως εμφανίζεται μέσα στη ροή του κειμένου στη Γένεση 2:21.

Το πρόθεμα "βα-" (וַ): στα βιβλικά εβραϊκά συνδέει τις προτάσεις ιστορικά και αντιστρέφει τον χρόνο του ρήματος από παρατατικό/ενεστώτα σε απλό αόριστο.

Το γράμμα "γιόντ" (י) στην αρχή του ρηματικού τύπου δηλώνει το τρίτο πρόσωπο («αυτός», δηλαδή ο Θεός).

Η ρίζα Σαγάρ (סָגַר): Παραμένει αυτούσια στη μέση και το τέλος του τύπου, διατηρώντας ακέραια τη σημασία «κλείνω», «φράσσω» ή «περιφράσσω».

Ουσιαστικά, το βαϊσγόρ δεν είναι μια διαφορετική λέξη, αλλά η έμμετρη/συμφραστική «πτήση» της ρίζας σαγάρ μέσα στην αφήγηση: σημαίνει κυριολεκτικά «και έκλεισε».

Το ρήμα "σαγάρ" λοιπόν, σημαίνει «κλείνω», «σφραγίζω», «αποκλείω», «περιφράσσω».

Μπορεί να σημαίνει:

· Το κλείσιμο μιας πόρτας ή μιας πύλης, ή σφράγιση ενός χώρου, ή τον αποκλεισμό μιας πρόσβασης.

· Τη σφράγιση ή ολοκλήρωση μιας διαδικασίας.

· Ενότητα που αποκαθίσταται.

Η λέξη Σαγάρ είναι η «πράξη του κλεισίματος» που καθιστά κάτι ολοκληρωμένο και απρόσβλητο. Χρησιμοποιείται για παράδειγμα, όταν ο Θεός «κλείνει» την Κιβωτό του Νώε για να την προστατεύσει (Γένεσις 7:16). Είναι ένα κλείσιμο που παρέχει ασφάλεια και οριοθέτηση.

Η συνήθης ερμηνεία  είναι (αν δούμε τον Αδάμ ως «οικοδόμημα», όπως υποδηλώνει η λέξη τσελά = δομικό συστατικό), ότι το Σαγάρ θα μπορούσε να σημαίνει ότι ο Θεός σφράγισε το κενό που δημιουργήθηκε με την αφαίρεση "πλευρού". Αυτή η ερμηνεία όμως έχει τα εξής προβλήματα:

· Δεν λέει: «έραψε», «θεράπευσε», «επανέφερε τραύμα». Άρα δεν περιγράφει χειρουργική αποκατάσταση. Το χωρίο ΔΕΝ λέει ότι «θεράπευσε πληγή».

· Όπως είδαμε, στην πρώτη μελέτη αυτής της σειράς, η βιολογική έννοια "πλευρό", είναι μία έννοια που ΠΟΤΕ δεν έχει αυτή η λέξη (τσελά) στην Αγία Γραφή!

Άρα η συνήθης ερμηνεία, αν και "η επικρατούσα", αναδεικνύεται εξ αρχής, ως αυθαίρετη, που εκβιάζει την έννοια τού χωρίου.

Απομένει λοιπόν η σημασία: "σφράγισμα", που σε συνάρτηση με τις άλλες λέξεις όπως θα δούμε, μπορεί να σημαίνει: "κλείσιμο/ολοκλήρωση μίας διαδικασίας"

Στην εβραϊκή γλώσσα, οι έννοιες αυτές ταυτίζονται. Κάτι που δεν έχει κλείσει (που δεν έχει «σφραγιστεί»), παραμένει ατελές, ανοιχτό, χαοτικό. Είναι "το κλείσιμο ενός κενού", η "σφράγιση" ή "ολοκλήρωση" μίας διαδικασίας, που περιγράφεται ως "οικοδομική διαδικασία" με τις λέξεις που είδαμε ότι χρησιμοποιούνται εκεί, στις προηγούμενες μελέτες.

Με αυτή την έννοια πρέπει να δούμε την έννοια τής λέξης, στο χωρίο που εξετάζουμε, και όχι με έννοια "βιολογικής εγχείρησης". Μπορεί να δηλώνει οντολογική ολοκλήρωση, όχι ράψιμο. Και αυτό θα το δούμε στη συνέχεια πιο καθαρά.

 

2. Η λέξη Μπασάρ (בָּשָׂר - σάρκα)

Στην Παλαιά Διαθήκη, η λέξη Μπασάρ δεν σημαίνει μόνο τον "μυϊκό ιστό", όπως κατανοείται συνήθως.

Σημαίνει: τη «σάρκα», τον «συγγενή», την «ανθρώπινη φύση», τη «θνητότητα», το «σώμα» ως ολότητα (π.χ. «πάσα σαρξ» σημαίνει όλη η ανθρωπότητα).

Στην αρχαία εβραϊκή σκέψη, όταν λες «είσαι σάρκα μου», δεν εννοείς απαραίτητα ότι βγήκες από το σώμα μου, αλλά ότι ανήκουμε στην ίδια συγγενική ομάδα. Επίσης αντιπροσωπεύει την αδυναμία, το φθαρτό και το γήινο.

Ας κρατήσουμε λοιπόν ως πιθανές έννοιες όλες τις παραπάνω, και καθώς προχωράμε η έννοια θα γίνεται όλο και καθαρότερη.

 

3. Η λέξη Ταχτεννά (תַּחְתֶּנָּה - Αντ' αυτής / Κάτω από αυτήν)

α. Η ρίζα της λέξης είναι η πρόθεση "ταχάτ" (תַּחַת)

· Κυριολεκτική σημασία: Σημαίνει «κάτω από».

· Μεταφορική σημασία: Σημαίνει «αντί για», «στη θέση κάποιου» ή «ως υποκατάστατο».

· Στην Αγία Γραφή: Χρησιμοποιείται συχνά όταν κάποιος γίνεται βασιλιάς «στη θέση» (Ταχάτ) του πατέρα του ή όταν προσφέρεται ένας κριός «αντί» (Ταχάτ) του Ισαάκ.

β. Το κτητικό επίθημα: -εννά (נָּה-)

Στη ρίζα Ταχάτ έχει προστεθεί η κατάληξη -εννά.

· Είναι μια αντωνυμία 3ου προσώπου, ενικού αριθμού, θηλυκού γένους.

· Αναφέρεται αναγκαστικά σε μια λέξη θηλυκού γένους που έχει προηγηθεί. Στο κείμενο η λέξη αυτή είναι η "Τσελά" (το συστατικό/πλευρά).

γ. Το επιπλέον "ν" τής κατάληξης

Η κατάληξη αυτή έχει ένα επιπλέον «ν», το οποίο στην εβραϊκή γραμματική δίνει μια έμφαση ή μια ένταση στην ενέργεια. Δεν λέει απλώς «στη θέση της», αλλά «ακριβώς στη θέση της».

 

δ. Τι άλλο θα μπορούσε να σημαίνει η λέξη: "ταχτεννά"

Η λέξη αυτή συνήθως μεταφράζεται «στη θέση της» (αντί τού πλευρού που αφαιρέθηκε). Συνήθως ερμηνεύεται ως: «και έκλεισε σάρκα ακριβώς κάτω από αυτήν». Εδώ όμως ΔΕΝ έχουμε όπως είπαμε, "πλευρό" με τη βιολογική έννοια.

Αν βγούμε από τη στενή μετάφραση «στη θέση της», η λέξη Ταχτεννά βάσει της ρίζας «κάτω από» μπορεί να δηλώνει:

· «Στο εσωτερικό της»: Σε κάποιες περιπτώσεις, η έννοια του «κάτω από» υποδηλώνει αυτό που είναι κρυμμένο μέσα σε κάτι άλλο.

· «Σε αντάλλαγμα αυτής»: Υποδηλώνει μια πλήρη ισοτιμία. Αυτό που προέκυψε είναι ισάξιο με αυτό το οποίο λήφθηκε (το συστατικό).

· «Υπό αυτήν» (ως θεμέλιο): Θα μπορούσε να σημαίνει ότι ο Θεός "οικοδόμησε" κάτι, "βασίζοντάς το"  ("κάτω από" - "ως υπόστρωμα") στο "δομικό συστατικό" που έλαβε από τον Αδάμ. Δηλαδή, το συστατικό έγινε το «υπο-κείμενο» πάνω στο οποίο σφραγίστηκε η οικοδομή τής γυναίκας.

Οι δύο πρώτες από τις τρεις αυτές επιπλέον έννοιες, δεν φαίνεται να έχουν νόημα στην περίπτωση που εξετάζουμε.

Η  τρίτη όμως περίπτωση "ως θεμέλιο", αν τη συσχετίσουμε με τη λέξη: "σαγάρ" που θα μπορούσε να σημαίνει: "σφράγισμα/ολοκλήρωση μιας ενέργειας" και "μπασάρ" (σάρκα, ανθρώπινη φύση, ή ανθρωπότητα), σε μία εναλλακτική ανάγνωση θα μπορούσε να σημαίνει ότι ο Θεός "σφράγισε, ολοκλήρωσε, έκλεισε ένα κενό τής ανθρώπινης φύσης «στη βάση» ενός δομικού συστατικού".

 

4. Πώς αλληλεπιδρούν οι λέξεις στο νόημα

α. Η σειρά σάρκας και βάσης αναδεικνύει το συστατικό

Στο εβραϊκό κείμενο, η λέξη Ταχτεννά (ως βάση) είναι μετά το Μπασάρ (σάρκα), και η σειρά αυτή, αναδεικνύει τον ρόλο του "τσελά" (δομικού συστατικού) ως θεμέλιο τής εργασίας που επιτελείται.

 

β. Σε ποιον αναφέρεται η Αντωνυμία "στη θέση της", στο κείμενο;

Το εβραϊκό κείμενο στο 2:21 λέει: «...וַיִּסְגֹּר בָּשָׂר תַּחְתֶּנָּה» (Βαϊσγόρ μπασάρ ταχτεννά).

Η λέξη ταχτεννά (תַּחְתֶּנָּה) σημαίνει «στη θέση της» ή «κάτω από αυτήν», ή «στη βάση της». Το γένος της αντωνυμίας στο τέλος της λέξης είναι θηλυκό.

· Στο κείμενο, η μόνη λέξη θηλυκού γένους που έχει προηγηθεί είναι η "τσελά", δηλαδή το "δομικό συστατικό".

· Επομένως, το κείμενο δείχνει να λέει: «έκλεισε» ή «συμπλήρωσε» τη «σάρκα» ή «την ανθρώπινη φύση» «στη θέση της», ή «κάτω απ' αυτή», ή «σε αυτή τη βάση».

Χρησιμοποιώντας θηλυκή αντωνυμία, το κείμενο συνδέει την «ολοκλήρωση της σάρκας» άμεσα με την Τσελά (το θηλυκό συστατικό). Και αυτό οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η ολοκλήρωση συμβαίνει εκεί που βρίσκεται το συστατικό, δηλαδή πλέον στην Εύα, και όχι στον Αδάμ!

Στο εδάφιο αυτό, η λέξη Μπασάρ (σάρκα) δεν συνοδεύεται από κτητική αντωνυμία (δεν λέει «τη σάρκα του Αδάμ»). Λέει αόριστα «σάρκα». Αν το κείμενο ήθελε να πει ότι έκλεισε την πληγή του Αδάμ, θα μπορούσε να είναι πιο σαφές.

Έχουμε δηλαδή εδώ, έναν ακόμα λόγο να απορρίψουμε τη βεβαιότητα με την οποία παρουσιάζεται συνήθως η παραδοσιακή μετάφραση, που θέλει να συμβαίνει "βιολογική εγχείρηση" με το "πλευρό" τού Αδάμ.

 

γ. Ποια ύπαρξη σφραγίζεται - ολοκληρώνεται;

Αφού η παραδοσιακή άποψη τού "πλευρού" και τής "εγχείρησης" συντακτικά φαίνεται αστήρικτη, μια και η έννοια τής "ολοκλήρωσης" προσδιορίζεται σαφώς στο (θηλυκό) "δομικό συστατικό" (τσελά) και όχι στον (αρσενικό) Αδάμ, τότε μπορούμε να το ερμηνεύσουμε ότι «ολοκλήρωσε/σφράγισε το κενό τής ανθρώπινης φύσης στη βάση εκείνου τού δομικού συστατικού», ως εξής:

· Ο Θεός παίρνει το «δομικό συστατικό» (τσελά).

· Χρησιμοποιεί αυτό το συστατικό ως Βάση/Υπόβαθρο (Ταχάτ).

· Στη βάση αυτού του συστατικού (δηλαδή χρησιμοποιώντας το ως "βασικό δομικό στοιχείο"), «σφραγίζει» ή «ολοκληρώνει» την "ανθρώπινη ύπαρξη" (Μπασάρ).

Δηλαδή η φράση: "Βαϊσγόρ μπασάρ ταχτεννά", μπορεί να κατανοηθεί ως εξής: «Αυτός έλαβε το δομικό συστατικό τού Αδάμ, και οικοδομώντας το για γυναίκα, σφράγισε την ανθρώπινη φύση πάνω στη βάση αυτού του συστατικού».

Με άλλα λόγια, η οικοδομή τής Εύας με το δομικό αυτό συστατικό δεν είναι απλώς η κατασκευή ενός δεύτερου ανθρώπου. Στην εικόνα που μας παρουσιάζει το κείμενο, είναι η ολοκλήρωση τού ανθρώπου: αυτό που ήταν προηγουμένως ένα δομικό μέρος, γίνεται η βάση πάνω στην οποία οικοδομείται η γυναίκα, και έτσι «κλείνει» αυτό που έμενε ανολοκλήρωτο. Το κενό δεν είναι πλέον κενό. Η ανθρώπινη φύση έχει ολοκληρωθεί.

Με αυτή την ενέργεια δηλαδή, «ολοκληρώνεται η ανθρώπινη φύση». Η οικοδομή τής Εύας με το δομικό συστατικό αυτό, αποτελεί την ολοκλήρωση, το "σφράγισμα τού κενού" τής ανθρώπινης φύσης.

 

5. Η προτεινόμενη ερμηνεία

Η ερμηνεία που προκύπτει από όλα αυτά που είπαμε, όχι μόνο είναι «αβίαστη», αλλά σε ορισμένα σημεία είναι πιο συνεπής με την εβραϊκή γραμματική από την παραδοσιακή, διότι αξιοποιεί πλήρως το θηλυκό γένος των αντωνυμιών και την αρχιτεκτονική φύση των ρημάτων.

Πριν αναλύσουμε αυτό το χωρίο με ακόμα μεγαλύτερη ακρίβεια, ακολουθεί μία μετάφραση από το Εβραϊκό, με απόλυτο σεβασμό στη σύνταξη τού Εβραϊκού και στην έννοια τών λέξεων που έχουμε εξετάσει:

Εδάφιο 2:21

«Και επέβαλε ο Γιαχβέ ο Θεός έκσταση στον άνθρωπο και εκείνος κοιμήθηκε. Και έλαβε ένα από τα δομικά συστατικά τού Αδάμ, και έκλεισε σάρκα, ακριβώς κάτω απ’ αυτό»

Εδάφιο 2:22

«Και οικοδόμησε ο Γιαχβέ ο Θεός το δομικό συστατικό που είχε λάβει από τον Αδάμ προς γυναίκα, και την έφερε προς αυτόν.»

Μετά από τις αναλύσεις που κάναμε ως εδώ, είμαστε πλέον έτοιμοι να θέσουμε το σημαντικότερο ερώτημα αυτής τής σειράς μελετών για την οικοδομή τής Εύας: "Τι ήταν τελικά το "δομικό συστατικό" (τσελά) που ο Θεός πήρε από τον Αδάμ και οικοδόμησε την Εύα;"

Αυτό όμως θα είναι το θέμα τής επόμενης μελέτης αυτής τής σειράς.

Άλλα σχετικά άρθρα μας: Κατάγεται η Ανθρωπότητα από την Εδέμ της Μεσοποταμίας ή από την Αφρική; <> Ο Αδάμ ως υποστατική αρχή της ανθρωπότητας <> Η αφήγηση δημιουργίας της Εύας κατά τους Εβδομήκοντα <> Η Εύα ΔΕΝ έγινε από τέτοιο πλευρό τού Αδάμ <> Η οικοδομή "κατασκευής" τής Εύας <> Μία "Τσελά" για τη γυναίκα <> Πώς ζωγράφισε ο Μωυσής το "ελήφθη" <> Δεν ήταν πλευρό αλλά Άγιο Πνεύμα

Επικαιροποίηση: 3-11-2026.