Πώς ζωγράφισε ο Μωυσής το "ελήφθη"

Εξελικτική Δημιουργία

 

 

Ο Μωυσής ΔΕΝ έγραφε Εβραϊκά.

Στην πραγματικότητα ζωγράφιζε τη Γένεση.

Όταν έγραψε ο Μωυσής: "εκ τού ανδρός ελήφθη αύτη", τι σήμαινε η λέξη: "ελήφθη" στην εποχή τού Μωυσή; Πώς το "ζωγράφισε" αυτό ο Μωυσής, και ποια ήταν η έννοια τής λέξης αυτής στην εποχή τού Αδάμ που την είπε;

 

1. Ανασκόπηση τών προηγουμένων

Στη σειρά αυτή μελετών που κάνουμε για την κατασκευή τής Εύας, ως τώρα έχουμε εξετάσει 3 λέξεις απευθείας από το Εβραϊκό κείμενο τής Γένεσης 2: 21-23: Τη λέξη: "τσελά" που σημαίνει "δομικό στοιχείο", τη λέξη "μπανά" που σημαίνει "οικοδομώ", και την πρόθεση "λε", που σημαίνει: "σε" ή "για", δείχνοντας τον αποδέκτη μιας ενέργειας.

Τεκμηριώσαμε ότι πουθενά το Εβραϊκό κείμενο δεν μιλάει για "βιολογικό πλευρό" τού Αδάμ, από το οποίο υποτίθεται ότι πλάσθηκε η Εύα, αλλά μιλάει μόνο για ένα από τα "δομικά στοιχεία" τού Αδάμ, που πάρθηκε από τον Αδάμ, το οποίο "οικοδόμησε" σε / για γυναίκα.

Είδαμε ότι η χρήση οικοδομικών όρων, έχει σκοπό να δείξει ότι τόσο ο Αδάμ όσο και η Εύα, ήταν "ζωντανοί λίθοι" τού "οικοδομήματος τής Εκκλησίας", και εκεί δεν υπάρχει καμία περιγραφή "βιολογικής εγχείρησης" ή "κλωνοποίησης" για την Εύα. Αντιθέτως, πουθενά δεν υπάρχει οποιαδήποτε υπόνοια ότι η Εύα ήταν ως τότε δήθεν ανύπαρκτη, και δημιουργήθηκε εκείνη τη στιγμή, όπως συνήθως ερμηνεύεται.

Επειδή όμως απομένουν δύο σημεία στην αφήγηση, που επίσης παρανοούνται, και δίνουν σε κάποιους την εντύπωση ότι υπάρχει πράγματι "βιολογική εγχείρηση" και "κατασκευή εκείνη τη στιγμή" τής Εύας, θα δούμε το ένα από αυτά σήμερα, και αν θέλει ο Θεός, στην επόμενη μελέτη αυτής τής σειράς, θα εξετάσουμε και το δεύτερο.

Τα ζητούμενα είναι να δούμε τι ακριβώς ήταν το "δομικό στοιχείο" που πήρε ο Θεός από τον Αδάμ και το έδωσε στην Εύα, και αν υπάρχει οποιοσδήποτε λόγος στην αφήγηση, να υποθέσουμε ότι η Εύα ως τη στιγμή που "οικοδομήθηκε" από το δομικό στοιχείο τού Αδάμ ήταν ανύπαρκτη.

Τα δύο αυτά ζητούμενα θα ξεκαθαριστούν ως το τέλος αυτής τής σειράς τών μελετών, με βάση την ανάλυσή μας από το Εβραϊκό κείμενο, στο φως τής Ορθόδοξης Χριστιανικής πίστης.

 

2. Η λέξη «Ελήφθη» (λουκάχ (לֻקָּח)

Η λέξη που θα δούμε σήμερα, είναι η λέξη: "λουκάχ" (לֻקָּח), που στα Ελληνικά μεταφράσθηκε "ελήφθη". Πρόκειται για το σημείο τής Γένεσης που στη μετάφραση τών Εβδομήκοντα λέει τα εξής: "αύτη κληθήσεται γυνή, ότι εκ του ανδρός αυτής ελήφθη αύτη". (Γένεση 2: 23).

Ο λόγος που θα τη δούμε, είναι επειδή διαβάζοντάς την κάποιοι, σχηματίζουν την εντύπωση ότι αφού λέει "αυτή λήφθηκε" από τον άνδρα, πλάσθηκε ΟΛΟΚΛΗΡΗ από το "δομικό συστατικό" που πήρε ο Θεός και την οικοδόμησε.

Φυσικά όλη αυτή η εντύπωση, είναι μόνο "εντύπωση", καθώς το κείμενο δεν λέει τίποτα τέτοιο, ακόμα και αν η έννοια τής λέξης είναι καθαρά "λήφθηκε" και όχι κάτι άλλο, (όπως θα δούμε στη συνέχεια).

Κατ' αρχήν να θυμίσουμε αυτό που είχαμε πει στην αρχή αυτών τών αναλύσεων.  Εκεί αναφέραμε ότι υπήρχε μία παλιά Εβραϊκή ερμηνεία τής Γένεσης, ότι το "τσελά" που μεταφράσθηκε "πλευρό", σημαίνει εκτός από "δομικό στοιχείο" και "μεριά" ή "τμήμα". Η ερμηνεία εκείνη λοιπόν, υποστηρίζει ότι ο πρώτος άνθρωπος πλάστηκε "διπρόσωπος" ή "ανδρόγυνος" (με δύο πλευρές, μία αρσενική και μία θηλυκή ενωμένες στην πλάτη). Η "λήψη της μίας πλευράς", "μιας μεριάς", ήταν στην πραγματικότητα ο διαχωρισμός αυτού του αρχικού πλάσματος σε δύο ξεχωριστές οντότητες. [Μπερεσίτ Ραμπά (Bereshit Rabbah) 8:1].

Δεδομένου ότι το "λουκάχ" στα σημερινά Εβραϊκά σημαίνει κυριολεκτικά «αποσπάστηκε», «παρθήκε» ή «μεταφέρθηκε», αν θέλει κάποιος να ερμηνεύσει τη λέξη: "λήφθηκε", ως απόδειξη ότι η Εύα έγινε εξ ολοκλήρου από τον Αδάμ, η ίδια αυτή η λέξη, είναι πιο ταιριαστή με την ερμηνεία τού "ανδρόγυνου" που «αποσπάστηκε» σε δύο πλευρές, «παρθήκε» ή «μεταφέρθηκε», από την υπόθεση ότι δήθεν ένα πλευρό του διαμορφώθηκε σε γυναίκα. Επειδή η λέξη με την κυριολεκτική της έννοια, δεν μάς δίνει την εικόνα μιας "διαμόρφωσης" από ένα πλευρό, αλλά την εικόνα για κάτι που «αποσπάστηκε» από τον Αδάμ όπως ήταν!

Αν δηλαδή κάποιος θέλει να δεχθεί τη λογικά παράξενη ερμηνεία ότι η Εύα δήθεν πλάσθηκε από το πλευρό τού Αδάμ, είναι ακόμα πιο λογικό και πιο ταιριαστό, να υποθέσουμε ότι ο Αδάμ διαχωρίσθηκε, κατά την έννοια τής λέξης τσελά ως "μεριά", και κατά την έννοια τού "λήφθηκε ΑΥΤΗ", και όχι κάποιο συστατικό της!

Όπως θα δούμε όμως στη συνέχεια, στην πραγματικότητα υπάρχει μία βαθύτερη ιστορία για τη λέξη "λήφθηκε", που τα αλλάζει όλα αυτά.

 

3. Μία αρχαιότατη σημασία τής λέξης «λακάχ»

Στο εδάφιο 2:23 λοιπόν, το ρήμα είναι το "λουκάχ" (παθητική φωνή του "λακάχ"), και όπως είπαμε στην κυριολεξία σημαίνει «αποσπάστηκε», «παρθήκε» ή «μεταφέρθηκε». Στα εβραϊκά, το ρήμα αυτό αναφέρεται συχνά σε κάτι που παίρνεται από ένα σύνολο για να χρησιμοποιηθεί κάπου αλλού. Μπορεί να σημαίνει επίσης "λήφθηκε", "επιλέχθηκε", "παρελήφθη" και "ετέθη σε σχέση".

Το ερώτημα όμως που τίθεται είναι: "Ποια ήταν η έννοια αυτής τής λέξης, παλαιότερα;

Στις αρχαίες επιγραφές Αράντ και Λαχίς (8ος και 7ος αι. π.Χ.), η ρίζα αυτής τής λέξης Λαμέντ-Κοφ-Χετ (L-Q-C-H) χρησιμοποιείται όχι μόνο για το «παίρνω», αλλά και για το «μεταφέρω εφόδια» ή «λαμβάνω προμήθειες». Όταν ένας στρατιώτης ή ένας αξιωματούχος «λάμβανε» σιτάρι, κρασί ή λάδι από τις βασιλικές αποθήκες, η λέξη σήμαινε ότι εφοδιαζόταν με τα απαραίτητα για την αποστολή του. Αυτό λοιπόν είναι καταγεγραμμένο ιστορικά στην επιγραφική των Σημιτικών γλωσσών

Στο πλαίσιο αυτό, το «εφοδιάσθηκε» δεν είναι απλώς μια μεταφορά, αλλά μια κυριολεκτική απόδοση της διαδικασίας όπου μια οντότητα λαμβάνει από μια άλλη οντότητα, τα «εφόδια» (το συστατικό) που της λείπουν.

Αν λοιπόν χρησιμοποιήσουμε τη λέξη με αυτή την έννοια, τότε η λέξη σημαίνει ότι η γυναίκα δεν «λήφθηκε», αλλά «εφοδιάσθηκε» από τον Αδάμ! Εφοδιάσθηκε με το «δομικό στοιχείο» (τσελά) που τής έδωσε ο Θεός, παίρνοντάς το από τον Αδάμ. Αυτή η έννοια και πάλι δεν επιτρέπει να πούμε ότι η λέξη «λουκάχ» σημαίνει κατ’ ανάγκην το «πάρσιμο» τής γυναίκας από τον Αδάμ. Η λέξη είναι στην παθητική φωνή, άρα γραμματικά η πράξη τού «εφοδιασμού» γίνεται πάνω στη γυναίκα (εκείνη δέχεται τον εφοδιασμό).

Αυτή η διατύπωση δεν σημαίνει ότι η γυναίκα βγήκε ολόκληρη από τον άνδρα. Σημαίνει ότι η γυναίκα (ως προϋπάρχουσα ύπαρξη) έλαβε τον απαραίτητο εξοπλισμό από την πηγή που ήταν ο Αδάμ. Αυτή η λέξη αναδεικνύει την Εύα όχι ως «παραπροϊόν» του Αδάμ, αλλά ως μια αυτόνομη ύπαρξη που αναβαθμίσθηκε και εξοπλίσθηκε με το συστατικό που ο Αδάμ είχε τη δυνατότητα να τής μεταδώσει. Και η απόδοση τού εδαφίου γίνεται:

«...αυτή θα ονομαστεί Ανδρίς, γιατί από τον Άνδρα εφοδιάσθηκε αυτή.»

Έχουμε όμως άραγε, κάποιο ακόμα παλαιότερο εύρημα για τη χρήση αυτή τής συγκεκριμένης λέξης;

Στην Ασσυριολογία και τη Συγκριτική Σημιτική Φιλολογία διαθέτουμε πλήθος συγκεκριμένων ευρημάτων από τα αρχεία της 2ης χιλιετίας π.Χ. (πολύ πριν από τον 8ο αιώνα) που αποδεικνύουν ακριβώς αυτή τη θεσμική και διοικητική χρήση τής λέξης.

Τα κυριότερα αρχαιολογικά και φιλολογικά ευρήματα περιλαμβάνουν:

  • Τα Ακκαδικά Διοικητικά Κείμενα της Μεσοποταμίας (2η χιλιετία π.Χ.): Στα λεξικά της Ακκαδικής (όπως το Akkadisches Handwörterbuch), το ρήμα leqûm (l-q-û, το συγγενικό ακαδικό ρήμα) χρησιμοποιείται συστηματικά σε κείμενα διοικητικής λογιστικής από την παλαιοβαβυλωνική περίοδο (2000–1600 π.Χ.) και εξής. Όταν καταγράφεται ότι ένας αξιωματούχος ή ναός leqûm (παρέλαβε/πήρε) σιτάρι, ζώα ή μέταλλα από την κεντρική αποθήκη, η πράξη αυτή αποτελεί τυπική κρατική προμήθεια ή χορήγηση εφοδίων για εκτέλεση έργου. Η λήψη δεν είναι αρπαγή, αλλά νόμιμη απόκτηση πόρων από μια πηγή.
  • Τα Κείμενα της Ουγκαρίτ (14ος–13ος αιώνας π.Χ.): Στα σφηνοειδή αλφαβητικά κείμενα της Ουγκαρίτ (τη σημαντικότερη βορειοδυτική σημιτική γλώσσα της εποχής του Χαλκού, στενότατα συγγενική με την πρωτο-χαναανική), η ρίζα l-q-h απαντάται σε οικονομικά και διοικητικά κείμενα όπου καταγράφεται η παραλαβή μεριδίων, αγαθών και πρώτων υλών από εργάτες ή κρατικούς λειτουργούς. Η πράξη της λήψης συνδέεται άμεσα με την τροφοδοσία και την κατανομή υλικών.
  • Η ευρύτερη σημιτική σημασιολογική δομή: Στις γλώσσες αυτές, η ρίζα εμπεριέχει εξ αρχής τη διπλή διάσταση: την πράξη της κίνησης (πιάνω/παίρνω κάτι με τα χέρια) και το αποτέλεσμα της ενσωμάτωσης (το παίρνω για να το κάνω δικό μου, να το διαχειριστώ ή να το αξιοποιήσω).

Συνεπώς, το εννοιολογικό υπόβαθρο όπου το «λακάχ» λειτουργεί ως «στοχευμένη λήψη υλικού συστατικού για παροχή/εφοδιασμό» δεν είναι μια αυθαίρετη μεταγενέστερη επινόηση, αλλά πατάει γερά στις παλαιότερες οικονομικές και διοικητικές πρακτικές ολόκληρης της αρχαίας Σημιτικής Ανατολής της 2ης χιλιετίας π.Χ. Η λέξη κουβαλούσε μια ευρύτερη σημασιολογική απόχρωση (όπως η λήψη ως προμήθεια ή εξοπλισμός) και πριν από τον 8ο αιώνα π.Χ. Δεν προέρχεται μόνο από τα μεταγενέστερα εβραϊκά όστρακα, αλλά από τη Συγκριτική Σημιτική Φιλολογία και τη δομή των αρχαιότερων γλωσσών της Εγγύς Ανατολής.

 

4. Τι γλώσσα μιλούσε ο Μωυσής;

Θα ρωτήσει ίσως κάποιος, γιατί ασχολούμαστε ευρύτερα με τις γλώσσες τής αρχαίας Σημιτικής Ανατολής, και δεν παραμένουμε αποκλειστικά στη σημερινή σημασία τής Εβραϊκής γλώσσας;

Ας το εξηγήσουμε αυτό, και θα καταλάβετε. Και το πρώτο που πρέπει να αναρωτηθούμε, είναι: «Τι γλώσσα μιλούσε ο Μωυσής που έγραψε τη Γένεση και την αφήγηση για τον Αδάμ και την Εύα;

Ο Μωυσής έζησε περίπου το 1500 π.Χ. Τότε δεν υπήρχε ακόμη η «Εβραϊκή» ως αυτόνομη, διαμορφωμένη εθνική γλώσσα. Ομιλείτο η Πρωτο-Χαναανιτική (ή πρώιμη Βορειοδυτική Σημιτική), η οποία αποτελεί τον κοινό γλωσσικό πρόγονο από τον οποίο διακλαδίστηκαν αργότερα η Εβραϊκή, η Φοινικική, η Μωαβιτική και η Εδωμιτική. Ο Μωυσής λοιπόν, ούτε μιλούσε, ούτε έγραφε στα σημερινά Εβραϊκά.

Κατ’ αρχήν ως πρίγκιπας τής Αιγύπτου μεγάλωσε γνωρίζοντας Αιγυπτιακά. Και παράλληλα η μητέρα του, (που τον μεγάλωσε ως δήθεν «παραμάνα» του), φρόντισε να τον διδάξει την τότε γλώσσα τού Ισραηλιτικού λαού, που ήταν η Πρωτο-Χαναανιτική. Σε αυτή πρωτοέγραψε τη Γένεση ο Μωυσής.

 

5. Σε ποια γλώσσα έγραψε ο Μωυσής;

Κατ' αρχήν να πούμε ότι ο Μωυσής ΔΕΝ έγραψε τη Γένεση με τα σημερινά Εβραϊκά "τετράγωνα" γράμματα, ούτε καν σε "Παλαιοεβραϊκή"! Η Παλαιοεβραϊκή γραφή, εμφανίσθηκε περίπου τον 10ο αιώνα π.Χ. ως εξέλιξη της Φοινικικής. Τα πρωιμότερα επιγραφικά ευρήματα, δείχνουν μια ξεκάθαρα διακριτή Παλαιο-Εβραϊκή γραφή και διάλεκτο (όπως το Ημερολόγιο της Γκέζερ, η αλφαβητική επιγραφή του Τελ Ζαγίτ και τα ευρήματα στο Κιρμπέτ Κεϊγιάφα) που χρονολογούνται γύρω στον 10ο αιώνα π.Χ., την εποχή του Δαυίδ και του Σολομώντα.

Τότε η εβραϊκή γραφή αποσπάστηκε μορφολογικά από τη φοινικική και απέκτησε τα δικά της τοπικά χαρακτηριστικά. Ήταν η κύρια γραφή των Ισραηλιτών μέχρι τη Βαβυλώνια Αιχμαλωσία (587 π.Χ.). Μετά την αιχμαλωσία, οι Εβραίοι επέστρεψαν χρησιμοποιώντας την Αραμαϊκή τετράγωνη γραφή (αυτή που βλέπουμε σήμερα). Η Παλαιοεβραϊκή συνέχισε να χρησιμοποιείται σε νομίσματα και ιερά κείμενα μέχρι τον 2ο αιώνα μ.Χ. (στην επανάσταση τού Μπαρ Κοχμπά). Οι Σαμαρείτες τη διατηρούν μέχρι σήμερα. Όμως ο Μωυσής έγραφε ακόμα παλαιότερο σύστημα γραφής!

Ως πρίγκιπας της Αιγύπτου, ο Μωυσής ήταν «πάση σοφία Αιγυπτίων πεπαιδευμένος» κατά την Αγία Γραφή. Αυτό σημαίνει ότι γνώριζε δύο ή τρία συστήματα:

· Ιερογλυφικά (Hieroglyphics): Η ιερή γραφή για μνημεία και ναούς (εικόνες).

· Ιερατική Γραφή (Hieratic): Μια καλλιγραφική, πιο γρήγορη μορφή των ιερογλυφικών που χρησιμοποιούσαν οι γραφείς σε παπύρους για διοικητικά έγγραφα.

· Ακκαδική Σφηνοειδής (Cuneiform): Η διπλωματική γλώσσα της εποχής για επικοινωνία με τη Μεσοποταμία και τους Χετταίους.

Αφού ο Μωυσής έγραψε την Πεντάτευχο μέρος τής οποίας είναι η Γένεση, εκείνη την εποχή, θα χρησιμοποιούσε την Πρωτο-Σιναϊτική γραφή (Proto-Sinaitic). Αυτή είναι η αρχαιότερη μορφή αλφαβήτου στον κόσμο. Είναι εντελώς εικονογραφική. Για παράδειγμα το Άλεφ (αντίστοιχο με το δικό μας Άλφα), ήταν ένα καθαρό κεφάλι βοδιού. Το αλφαβητικό σύστημα καταγραφής της εποχής εκείνης ήταν η Πρωτο-Σιναϊτική (εικονογραφική) γραφή.

Η Πρωτο-Σιναϊτική γραφή ανακαλύφθηκε σε ορυχεία στο Σινά όπου δούλευαν Σημίτες σκλάβοι. Πήραν τα αιγυπτιακά ιερογλυφικά αλλά τους έδωσαν φωνητική αξία στη δική τους γλώσσα. Αυτό επέτρεψε στον απλό λαό να διαβάζει, σε αντίθεση με τα περίπλοκα συστήματα των Αιγυπτίων.

Ο φθόγγος είναι αρχαιότερος από την επιλογή τών εικόνων που τον εξέφρασαν. Οι άνθρωποι μιλούσαν για χιλιάδες χρόνια πριν αποφασίσουν να χαράξουν το πρώτο σύμβολο στην πέτρα. Επομένως, δεν «έλκυσε» η εικόνα το νόημα, αλλά συνέβη το αντίστροφο: Οι δημιουργοί του αλφαβήτου (οι Σημίτες στο Σινά) επέλεξαν σκόπιμα εικόνες που ταίριαζαν με το πνευματικό φορτίο των φθόγγων που ήδη χρησιμοποιούσαν.

Όταν ο Μωυσής έγραφε τη Γένεση, είχε στα χέρια του ένα εργαλείο (το αλφάβητο) όπου ο ήχος, η εικόνα και η έννοια είχαν γίνει ένα σώμα. Το γεγονός ότι η εικόνα τών γραμμάτων τής εποχής εκείνης, επιβεβαιώνει το νόημα τών περισσοτέρων λέξεων, σημαίνει ότι υπάρχει μια βαθιά εσωτερική συνοχή στη γλώσσα.

Η εικόνα δεν είναι η πηγή του νοήματος, είναι ο καθρέφτης του. Ο Μωυσής δεν ανακάλυψε το νόημα μέσα από τα σκίτσα, αλλά από τα σκίτσα, που ήταν τα γράμματα τής εποχής του, χρησιμοποίησε εκείνα που απηχούσαν καλύτερα την πνευματική πραγματικότητα που ήθελε να μεταδώσει.

Γι' αυτό αξίζει να δούμε τι ακριβώς "ζωγράφισε", γράφοντας τη λέξη που εξετάζουμε.

 

6. Γιατί μάς ενδιαφέρουν και οι ευρύτερες γλώσσες;

Ο λόγος που ασχολούμαστε με τις ευρύτερες γλώσσες, είναι επειδή μάς ενδιαφέρει στη μελέτη μας. Μάς ενδιαφέρει, επειδή όπως θα δούμε, η ρίζα και η προφορά της λέξης που εξετάζουμε, υπήρχαν αυτούσιες στη Δυτική Σημιτική οικογένεια διαλέκτων. Το ρήμα l-q-h (לקח) καταγράφεται στα Ακαδικό-Σημιτικά παράλληλα και εμφανίζεται ευρέως λίγο αργότερα στα κείμενα της Ουγκαρίτ (14ος-13ος αιώνας π.Χ.), όπου η ρίζα lqh χρησιμοποιείται με ακριβώς την ίδια σημασία («λαμβάνω, παίρνω»).

Την εποχή του Μωυσή (15ος αιώνας π.Χ.), η Πρωτο-Χαναανική διέθετε το ίδιο ακριβώς φωνολογικό σύστημα για τα σύμφωνα Λαμέντ-Κοφ-Χε. Η φωνητική απόδοση λακάχ (ή laqaḥ) αποτελεί τη φυσική προφορά αυτών των τριών συμφώνων σε εκείνη τη γλωσσική μήτρα, πολύ πριν αποκρυσταλλωθεί ως κλασική εβραϊκή ορθογραφία.

Για τη σχέση των γλωσσών τής περιοχής εκείνης, γνωρίζουμε καλά τα εξής:

  • Η ευρύτερη Σημιτική οικογένεια (Ακαδικά και Ουγκαριτικά): Η ίδια ακριβώς ρίζα (Λαμέντ-Κοφ-Χε στα εβραϊκά, l-q-û στα Ακαδικά, l-q-h στα Ουγκαριτικά) απαντάται σε χιλιάδες σφηνοειδή κείμενα της Μεσοποταμίας και της 2ης χιλιετίας π.Χ. (πολύ πριν από τον Μωυσή και αιώνες πριν από τον 8ο αι. π.Χ.). Σε αυτά τα αρχεία, το ρήμα δεν δηλώνει μια απλή, «βίαιη» αφαίρεση, αλλά τη νόμιμη, θεσμική παραλαβή αγαθών, μεριδίων, φόρων ή προμηθειών από μια κεντρική αρχή. Η πράξη του «να πάρεις» κρατικό σιτάρι ή υλικά σήμαινε θεσμικά ότι σου τα «χορηγούν».
  • Η λογική της «μεταφοράς μέσω πράξης»: Στις αρχαίες γλώσσες, οι έννοιες δεν γεννιούνται σε απομόνωση μέσα σε λεξικά, αλλά μέσα από τις καθημερινές πρακτικές. Όταν κάποιος αφαιρεί κάτι από μια πηγή (ένα υλικό, ένα συστατικό) για να το δώσει αμέσως αλλού ώστε να λειτουργήσει δομικά, η ίδια η κίνηση της «λήψης» είναι ταυτόχρονα πράξη «μεταφοράς πόρων». Στη σκέψη των αρχαίων Σημιτών, το να «πάρεις» από το σώμα ή την αποθήκη ενός όντος δεν ισoδυναμούσε με καταστροφή, αλλά με τη δημιουργία προμήθειας για έναν νέο σκοπό.
  • Η εσωτερική συνοχή του κειμένου της Γένεσης: Αν δούμε τη φράση στο στενό πλαίσιο του κεφαλαίου 2, ο Θεός «λαμβάνει» (λουκάχ) από τον Αδάμ ένα από τα δομικά στοιχεία του (τσελά), όχι για να πετάξει το υλικό, αλλά για να το «οικοδομήσει» (μπανά) προς κάποια γυναίκα. Η ίδια η αλληλουχία των ρημάτων αποκαλύπτει ότι η «λήψη» λειτουργεί εδώ ως η αφετηρία ενός εφοδιασμού.

Επομένως, παρόλο που η επιγραφική καταγραφή της λέξης πάνω σε πέτρα ή όστρακο με καθαρά διοικητική σημασία «εφοδίου» πληθαίνει τον 1ο αιώνα της πρώτης χιλιετίας π.Χ., η ίδια η μήτρα της σημιτικής γλώσσας είχε ενσωματώσει αυτή την έννοια της «στοχευμένης παραλαβής πόρων» από την εποχή του Χαλκού.

Λαμβάνοντας υπ' όψιν ότι τα λόγια αυτά τού Αδάμ ειπώθηκαν χιλιετίες πριν από τον Μωυσή, και δεδομένου ότι ο Αδάμ μιλούσε μία ακόμα αρχαιότερη γλώσσα, πριν διαμορφωθούν τα Εβραϊκά, μια γλώσσα που ήταν η ρίζα και τής Εβραϊκής τού Μωυσή, αλλά και τών συγγενικών γλωσσών τής εποχής του, δεν φαίνεται λογικό ότι ο Αδάμ θα μπορούσε να τη χρησιμοποιήσει με την έννοια τού εφοδιασμού, αφού έχει μια τέτοια έννοια στην ευρύτερη οικογένεια γλωσσών;

Σύμφωνα με την ιστορική γλωσσολογία, οι ανθρώπινες γλώσσες εξελίσσονται και διαφοροποιούνται συνεχώς. Πριν από την Πρωτο-Σημιτική γλώσσα υπήρχαν παλαιότερες γλωσσικές οικογένειες, αλλά δεν διαθέτουμε γραπτά τεκμήρια ή λεξιλογικά δεδομένα για μια ενιαία «αρχέγονη γλώσσα του Αδάμ». Οι λέξεις και οι ρίζες λέξεων που εξετάζουμε, αποκτούν συγκεκριμένη φωνολογική μορφή και σημασιολογικό εύρος μέσα σε ιστορικά γλωσσικά συστήματα (όπως η Πρωτο-Σημιτική της 4ης/3ης χιλιετίας π.Χ.). Συνεπώς, η επιστήμη δεν μπορεί να αποδείξει ιστορικά τι σήμαινε η λέξη σε ένα προ-γραπτό, αρχέγονο στάδιο τής εποχής τού Αδάμ.

Αν όμως δούμε το ζήτημα μέσα από το πλαίσιο ότι η μήτρα των σημιτικών γλωσσών διατηρεί μια βαθιά, κοινή σημασιολογική μνήμη όπου η «λήψη» συνδέεται με την «προμήθεια πόρων» και την «ολοκλήρωση», η σκέψη αυτή αποκτά ισχυρή εσωτερική συνοχή. Αν η ρίζα αυτή κουβαλούσε εξ αρχής την έννοια της μεταφοράς ζωτικού συστατικού από μια πηγή σε έναν αποδέκτη, τότε ακόμη και στα αρχαιότερα στάδια της ανθρώπινης έκφρασης, η πράξη του Αδάμ δεν ήταν μια απλή αφαίρεση, αλλά ένας ζωτικός εφοδιασμός.

Αυτό όμως που μπορούμε να δούμε γλωσσολογικά, είναι τι έγραφε ο Μωυσής!

 

7. Πώς έγραψε ο Μωυσής τη λέξη «λουκάχ» (λήφθηκε ή εφοδιάσθηκε)

Ο Μωυσής χρησιμοποίησε το Πρωτο-Σιναϊτικό αλφάβητο. Αυτό ήταν το πρώτο σύστημα στον κόσμο όπου μια εικόνα δεν σήμαινε το αντικείμενο που έβλεπες, αλλά τον πρώτο ήχο της λέξης.

Στη λέξη «Ελήφθη/Εφοδιάσθηκε» (λουκάχ ή Λαμέντ-Κοφ-Χε ή L-Q-CH), αντί να σχεδιάσει μια σκηνή κάποιου που παίρνει κάτι (εικόνα με νόημα), σχεδίασε ένα Ραβδί (για τον ήχο L), ένα Νήμα (για τον ήχο Q) και έναν Φράχτη (για τον ήχο CH).

Έτσι, συνέθεσε τη λέξη L-Q-CH φωνητικά. Ήταν μια «δημοκρατική» γραφή, γιατί με μόνο 22 σύμβολα μπορούσε ο καθένας να γράψει τα πάντα.

Το κρίσιμο σημείο είναι ότι το 1500 π.Χ. τα γράμματα-φθόγγοι ήταν ακόμα πολύ κοντά στην αρχική τους εικόνα.

Όταν ο Μωυσής έγραφε τον ήχο Q (το Qoph), το χέρι του σχεδίαζε κάτι που όλοι αναγνώριζαν ως «νήμα/πέρασμα». Επομένως:

· Τυπικά: Έγραφε φθόγγους (L-Q-CH).

· Ουσιαστικά: Οι φθόγγοι αυτοί «κουβαλούσαν» ακόμα το οπτικό τους νόημα.

Ήταν σαν να γράφεις σήμερα τη λέξη «φως» και το γράμμα «Φ» να μοιάζει ακόμα με αναμμένο πυρσό. Διαβάζεις τον ήχο, αλλά το μάτι σου βλέπει την εικόνα.

Επειδή ο Μωυσής έπρεπε να περιγράψει πνευματικές έννοιες (όπως η δημιουργία της γυναίκας από ένα πνευματικό συστατικό) σε έναν λαό που μόλις είχε βγει από τη σκλαβιά, χρησιμοποίησε λέξεις των οποίων τα γράμματα λειτουργούσαν και ως επεξηγηματικά διαγράμματα.

Όταν ο αναγνώστης έβλεπε τη λέξη για τον «εφοδιασμό» έβλεπε:

1.    Την καθοδήγηση (L - Ραβδί).

2.    Τη μεταφορά/πέρασμα (Q - Νήμα/Βελόνα).

3.    Τον νέο διαχωρισμένο χώρο (CH - Φράχτης).

Ο Μωυσής λοιπόν, δεν έγραψε με «αινίγματα» ή ιερογλυφικά, αλλά με ένα πρωτόγονο αλφάβητο που ήταν τόσο οπτικό, ώστε η λέξη «εφοδιάσθηκε» να περιγράφει από μόνη της τη διαδικασία της μετακένωσης της ουσίας.

Το ρήμα «λακάχ» (לָקַח - παίρνω) αποτελείται από τρία σύμφωνα στη σημιτική ρίζα: Λαμέντ-Κοφ-Χε (L-Q-H) (ל-ק-ח). Στην πρωτοσιναϊτική γραφή (την πρώτη γραμμική αλφαβητική γραφή της 2ης χιλιετίας π.Χ., η οποία βασίστηκε σε αιγυπτιακά εικονογράμματα/ιερογλυφικά), κάθε γράμμα απεικόνιζε ένα αναγνωρίσιμο αντικείμενο.

Η λέξη γραφόταν από δεξιά προς τα αριστερά με τα εξής τρία εικονογραφικά σύμβολα:

1. L (Λαμέντ): Ανεστραμμένο ποιμενικό (ή γάντζος/ράβδος), που συμβόλιζε την εξουσία ή την κατεύθυνση.

2. Q (Κοφ): Μία βελόνα ραψίματος, το πίσω μέρος του κεφαλιού με το λαιμό, ή μάτι κλωστής, αν και υπάρχουν και άλλες προτάσεις για το τι απεικονίζει.

3. H (Χε): Μία αυλή, φράχτης ή τοιχίο, που συμβόλιζε περιφραγμένο χώρο.

Η Εικονογραφική απόδοση γινόταν από δεξιά προς τα αριστερά)  και ήταν [Ράβδος] + [Μάτι/Βελόνα] + [Φράχτης/Αυλή].

Η μεταγενέστερη εξέλιξη στο Φοινικικό αλφάβητο: ήταν Λαμέντ + Κοφ + Χετ.

Η πρωτοσιναϊτική γραφή δεν κατέγραφε τα φωνήεντα (καθώς επρόκειτο για σύστημα συμφώνων), επομένως η λέξη αποτυπωνόταν αυστηρά ως η ακολουθία των τριών συμφώνων L-Q-H.

 

1. Το Γράμμα L (Λαμέντ)

· Έχει Αιγυπτιακή Βάση: Προέρχεται από το ιερογλυφικό Σκήπτρο ή το ραβδί του βοσκού.

· Στην εποχή του Μωυσή το σύμβολο παρέμενε ένα ξεκάθαρο ραβδί με καμπύλη στην άκρη.

· Στην Αίγυπτο συμβόλιζε την εξουσία και τη διακυβέρνηση. Για τους Σημίτες, έγινε το Λαμέντ (από τη ρίζα Λαμάντ = διδάσκω/μαθαίνω).

· Αυτό υποδηλώνει ότι η ενέργεια του «εφοδιασμού» δεν είναι τυχαία, αλλά κατευθύνεται από μια ανώτερη εξουσία/καθοδήγηση.

 

2. Το Γράμμα Q (Κοφ)

· Εικονίζει  Νήμα σε ξύλο ή Μάτι βελόνας ή Πίσω μέρος κεφαλιού. Στην εποχή του Μωυσή το σύμβολο έμοιαζε με έναν κύκλο που τον διαπερνά μια κάθετη γραμμή.

· Για την Αιγυπτιακή του Βάση υπάρχουν δύο ισχυρές αρχαιολογικές απόψεις. Η μία το συνδέει με το ιερογλυφικό για το " Κουβάρι ή Νήμα σε ξύλο" και η άλλη με τον "Πίθηκο".

· Το ιερογλυφικό του «νήματος» ή του «κουβαριού» υποδήλωνε το τύλιγμα, τη συμπύκνωση το πέρασμα και τη μέτρηση.

· Αυτό ταιριάζει απόλυτα με την έννοια της «βελόνας». Δείχνει ότι η ουσία συμπυκνώνεται για να περάσει από τον έναν στον άλλον. Είναι η «κλωστή» που ενώνει τον Αδάμ με την Εύα.

 

3. Το Γράμμα CH (Χετ) στη Ρίζα L-Q-Ḥ

Στη ρίζα (Λαμέντ) + (Κοφ) + (Χετ) L-Q-CH (לָקַח), το τελευταίο γράμμα είναι το Chet (ח, σκληρό "χ"), το οποίο προέρχεται εικονογραφικά από το σύμβολο της αυλής ή του φράχτη. Στον παθητικό τύπο Λουκαχά (לֻקָּחָה) —που δηλώνει ότι η γυναίκα «λήφθηκε» ή «εφοδιάσθηκε» από τον άντρα— το τελικό -h (He) λειτουργεί αποκλειστικά ως γραμματική κατάληξη του θηλυκού γένους.

  • Η Αιγυπτιακή/Πρωτοσιναϊτική Βάση: Το γράμμα Χετ (ח) προέρχεται από το ιερογλυφικό για τον φράχτη ή την περίφραξη.
  • Ο Συμβολισμός: Ο «φράχτης» συμβολίζει τον καθορισμό ενός χώρου, την εσωτερικότητα, την προστασία και τη δημιουργία ενός ξεχωριστού ορίου.
  • Η Θεολογική Σύνδεση: Στο πλαίσιο της Γένεσης 2:23, η πράξη του laqach από την πλευρά (τσελά) του Αδάμ, αποδίδεται με έναν όρο που εμπεριέχει τη ρίζα του «περιφραγμένου χώρου». Ο "εφοδιασμός" ή η "λήψη" της γυναίκας δεν είναι μια απλή αφαίρεση. Συνιστά την ίδρυση ενός νέου, αυτόνομου και προστατευμένου «χώρου» ζωής, ο οποίος δομείται από το υλικό που δόθηκε από την πηγή του.

Όλα αυτά που είπαμε για την έννοια τών γραμμάτων που χρησιμοποίησε ο Μωυσής, δείχνουν ότι η επιλογή τών λέξεων που χρησιμοποίησε για να εκφράσει τα νοήματα που ήθελε, δεν ήταν τυχαία.

Όταν ο Μωυσής έγραφε αυτά τα εδάφια, ιδιαίτερα ο Μωυσής που μεγάλωσε και μορφώθηκε σαν Αιγύπτιος, οι Αιγυπτικές αυτές εικόνες με τις οποίες έγραφε ως Αιγύπτιος, και που μεταφέρθηκαν στην πρωτο-Χανανιτική γραφή, ήταν νωπές. Για έναν άνθρωπο της εποχής εκείνης, η λέξη «Ελήφθη/Εφοδιάσθηκε» (L-Q-CH) οπτικά σήμαινε:

«Υπό την καθοδήγηση (L) μιας εξουσίας, η ουσία συμπυκνώνεται/διοχετεύεται (Q) και ορίζεται σε έναν νέο προστατευμένο χώρο (CH).»

Αυτό που έγραφε ο Μωυσής, το έβλεπε μπροστά του ως εικονογραφημένη διαδικασία. Η μετάβαση από το «νήμα/βελόνα» (Q) στον «νέο χώρο/φράχτη» (CH) περιγράφει και απεικονίζει με ακρίβεια τη μεταφορά του πνευματικού συστατικού από το ένα σώμα στο άλλο.

Και ο Μωυσής σε αυτή την εικονική γραφή που έγραφε, ΔΕΝ έβλεπε μία «διαμόρφωση» από ένα υλικό σε γυναίκα, αλλά τη μεταφορά ενός συστατικού από ένα σώμα σε άλλο! Αυτό μάς δίνει ως ορθότερη απόδοση αυτού που είχε υπ’ όψιν ο Μωυσής στην περιγραφή του όχι το «ελήφθη», αλλά το «εφοδιάσθηκε»!

Και εδώ, ολοκληρώνοντας την ανάλυσή μας στην ιστορία τής λέξης "λουκάχ", βλέπουμε ότι από τις δύο πιθανές έννοιες που παρουσιάζει, ("ελήφθη" ή "εφοδιάσθηκε"), βάσει τών εικονογραμμάτων με τα οποία την έγραψε ο Μωυσής, προτάσσει ως πιθανότερη την έννοια "εφοδιάσθηκε".

Η ανάλυση που κάναμε από τα εικονογράμματα, δεν αποτελεί ασφαλή ιστορικογλωσσική μέθοδο για την απόδειξη τών εννοιών αυτών που αναφέραμε, αλλά μία βοηθητική ΕΝΔΕΙΞΗ, που θα πρέπει να τη συνδυάσουμε με τις ιστορικές μαρτυρίες τής λέξης "λουκάχ" ως "εφοδιάσθηκε", καθώς και με το όλο συμφραζόμενο τής αφήγησης.

Αλλά στις επόμενες αναλύσεις μας έχουμε να πούμε πολλά πράγματα ακόμα, για να τεκμηριώσουμε την πραγματική έννοια τής αφήγησης τής πρώτης συνάντησης τού Αδάμ και τής Εύας. Γι' αυτό την επόμενη φορά θα ασχοληθούμε με το τμήμα τής διήγησης που αποτελεί το τελευταίο καταφύγιο όσων θέλουν να στηρίξουν την έννοια τού χωρίου δήθεν ως "κλωνοποίηση ενός πλευρού τού Αδάμ".

Άλλα σχετικά άρθρα μας: Κατάγεται η Ανθρωπότητα από την Εδέμ της Μεσοποταμίας ή από την Αφρική; <> Ο Αδάμ ως υποστατική αρχή της ανθρωπότητας <> Η αφήγηση δημιουργίας της Εύας κατά τους Εβδομήκοντα <> Η Εύα ΔΕΝ έγινε από τέτοιο πλευρό τού Αδάμ <> Η οικοδομή "κατασκευής" τής Εύας <> Μία "Τσελά" για τη γυναίκα <> Δεν ήταν για τον Αδάμ το "σφράγισμα τής σάρκας"

Επικαιροποίηση: 29-10-2026.